Bakır, yüksek fiyatların Çin’in ithalat iştahını sınırlamasıyla gerilerken demir cevheri 100 doların altında kaldı. Buna karşılık alüminyum ve nikel arz kaygılarıyla yükseldi; çinko ile kalayda farklı fiyat dengeleri oluştu.
Murat Ali Oral 29 Temmuz 2026 12:52 29 Temmuz 2026 12:57 Dünya'yı haber kaynağınız olarak eklemek için tıklayın!Bakır ve demir cevheri, 29 Temmuz işlemlerinde Çin kaynaklı talep sinyallerinin etkisiyle geriledi. Bakırın ton fiyatı 13 bin 600 doların üzerinde tutunmasına rağmen yüksek fiyatlar alımları yavaşlatırken demir cevheri 98,30 dolara indi.
Sanayi metallerinin tamamı aynı baskıya teslim olmadı. Hürmüz Boğazı çevresindeki sevkiyat riski alüminyumu, Çin’in artan ithalatı ve daralan borsa stokları ise nikeli destekledi. Çinko ile kalayda arz yapısındaki değişim öne çıktı.
Bakırda yüksek fiyat freni
Bakırın üç ay vadeli fiyatı gün içinde yaklaşık yüzde 0,5 gerileyerek ton başına 13 bin 685 dolar çevresinde işlem gördü. Londra Metal Borsası’ndaki resmî nakit alım-satım bandı ise 13 bin 615–13 bin 617 dolar olarak oluştu.
Fiyatlardaki geri çekilmenin arkasında dünyanın en büyük metal tüketicisi Çin’den gelen ithalat verileri bulunuyor. Çin’in net rafine bakır ithalatı 2026’nın ilk yarısında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 13 azalarak 1 milyon 374 bin tona geriledi.
Bu miktar, 2017’den bu yana kaydedilen en düşük ilk yarı ithalatı oldu. Yüksek fiyatlar özellikle yılın ilk çeyreğinde Çinli alıcıların uluslararası piyasadan çekilmesine yol açtı. Aynı dönemde ülkenin rafine bakır ihracatı yüzde 5 artarak 324 bin tona ulaştı.
Bakırdaki talep baskısına rağmen stoklar fiyatların daha sert gerilemesini engelliyor. Şanghay Vadeli İşlemler Borsası’ndaki bakır stokları 69 bin 610 tonla son iki buçuk yılın en düşük seviyesine indi.
Çin’de fiziksel bakır için ödenen ithalat priminin yeniden yükselmesi de alım iştahının toparlanabileceğine işaret ediyor. ABD’nin olası ithalat tarifeleri nedeniyle iki ülkenin mevcut metal arzı için rekabet etmesi, bakırda yeni fiyat baskısı oluşturabilir.
Demir cevheri 100 doların altında
Demir cevheri fiyatı ton başına 98,30 dolara gerileyerek 100 dolar sınırının altında kaldı. Günlük kayıp sınırlı olsa da metalin son bir aydaki değer kaybı yaklaşık yüzde 2’ye ulaştı.
Çin piyasasında demir cevheri vadeli işlemleri de yüzde 0,3’e yakın düşüşle ton başına 739 yuana indi. Gayrimenkul sektöründeki zayıflık, çelik talebine ilişkin belirsizlik ve yüksek küresel maden arzı fiyatları aşağı çekiyor.
Bununla birlikte Çin’in ithalat verileri demir cevheri talebinin bütünüyle çözüldüğünü göstermiyor. Ülkenin haziran ayındaki ithalatı 112,69 milyon tonla altı ayın en yüksek seviyesine çıktı. İlk yarı ithalatı da yüzde 6,3 artarak 628,87 milyon tona ulaştı.
Yerli maden üretimindeki gerileme ve liman stoklarının yeniden oluşturulması ithalatı destekledi. Buna karşılık çelik üretiminin seyri, demir cevherinin 100 doların üzerine kalıcı biçimde çıkmasını zorlaştıran ana unsur olmayı sürdürüyor.
Alüminyum ve nikel yükseldi
Bakır ve demir cevherindeki gerilemeye karşılık alüminyum ton başına 3 bin 180 dolara yaklaştı. Londra Metal Borsası’nın resmî nakit alım-satım bandı 3 bin 174,50–3 bin 175 dolar olarak belirlendi.
Alüminyumu destekleyen ana unsur, Orta Doğu’daki üretim ve sevkiyat riski oldu. Hürmüz Boğazı’ndaki aksama ihtimali, Körfez ülkelerinden dünya pazarına yapılan alüminyum sevkiyatlarına ilişkin kaygıları artırdı.
Çin, Körfez bölgesinde oluşabilecek açığa yarı mamul ürün ihracatını artırarak karşılık verdi. Ülkenin levha, sac ve folyo gibi alüminyum ürünlerindeki ihracatı yılın ilk yarısında yüzde 15 yükseldi.
Nikel de gün içinde ton başına 17 bin 100 doların üzerine çıktı. Çin’in rafine nikel ithalatının ilk yarıda yüzde 58 artarak 149 bin tona ulaşması, talebin diğer sanayi metallerinden daha güçlü kaldığını gösterdi.
Çin’in net nikel ithalatı 138 bin tonla 2021’den sonraki herhangi bir yılın toplamını ilk altı ayda aştı. Endonezya, Çin’in rafine nikel ithalatının yaklaşık üçte birini karşıladı.
Çinko ve kalay ayrıştı
Çinko ton başına 3 bin 600 dolar çevresindeki seyrini korudu. Londra Metal Borsası’nda nakit fiyatın üç ay vadeli sözleşmenin üzerinde bulunması, yakın vadeli fiziksel arzın daha sıkı olduğunu gösterdi.
Çin’in net rafine çinko ithalatı ilk yarıda yüzde 79 azalarak 38 bin tona geriledi. Ülkede son yıllarda devreye alınan izabe kapasitesi, Çin’i rafine çinkoda kendi kendine yeterli hale getiriyor.
Kalay ise 53 bin doların üzerinde kalmasına rağmen günlük işlemlerde geriledi. Londra Metal Borsası’ndaki resmî nakit alım-satım bandı ton başına 53 bin 150–53 bin 250 dolar oldu.
Myanmar’daki Man Maw madeninin yeniden üretime başlaması kalay konsantresi arzını artırdı. Çin’in Myanmar’dan yaptığı ithalat yılın ilk yarısında üç katına çıkarak 39 bin 500 tona ulaştı. Bolivya’dan gelen miktarın ikiye katlanması da arz baskısını hafifletti.
Dört kritik gösterge izlenecek
Metal piyasasında kısa vadeli yönü Çin’in sanayi ve inşaat verileri, Londra Metal Borsası stokları, Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyatlar ve ABD’nin bakır ithalatına ilişkin kararı belirleyecek.
Dünya Bankası, 2026 genelinde bakır, alüminyum ve kalay fiyatlarının arz kısıtlarıyla rekor yıllık ortalamalara ulaşmasını bekliyor. Demir cevherinde ise yüksek üretim ve zayıf çelik talebi nedeniyle aşağı yönlü baskının 2027’de de sürmesi öngörülüyor.
Kaynak: HABER MERKEZİ
maden
Yorumlar (0)
Giriş yaparak yorum yazabilirsin.
İlk yorumu sen yaz.