Şimşek: Türkiye 50 milyar dolarlık finansman sağladı

Mehmet Şimşek, Türkiye'nin son üç yılda uluslararası kalkınma bankalarından 50 milyar doların üzerinde finansman sağladığını açıkladı. COP31 kapsamında imzalanan 10 kredi anlaşmasının büyüklüğü 5,1 milyar dolara ulaştı.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Kanal 7'de katıldığı Başkent Kulisi programında Türkiye ekonomisine, uluslararası finansman anlaşmalarına ve fon tasfiye sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

50 milyar dolarlık finansman sağlandı

Şimşek, Türkiye'nin uluslararası kalkınma bankalarıyla ilişkilerinin son üç yılda önemli ölçüde güçlendiğini belirterek bu dönemde 50 milyar doların üzerinde uygun koşullu ve uzun vadeli finansman sağlandığını söyledi.

COP31'de 10 kredi anlaşması imzalandı

Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında uluslararası finans kuruluşlarıyla önemli anlaşmalara imza atıldığını açıklayan Şimşek, zirve kapsamında kalkınma bankalarıyla toplam 10 kredi anlaşması imzalandığını ve anlaşmaların toplam büyüklüğünün 5,1 milyar dolar olduğunu bildirdi.

Türkiye'nin Dünya Bankası Grubu'nda ilk sıraya yükseldiğini, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası'nda (EBRD) ise son altı yıldır lider konumda bulunduğunu ifade eden Şimşek, Asya Altyapı Yatırım Bankası, Asya Kalkınma Bankası ve İslam Kalkınma Bankası gibi kuruluşlarda da ilk üç ülke arasında yer aldıklarını söyledi.

Kredilerin kullanım alanları

Sağlanan 5,1 milyar dolarlık finansmanın iklime dayanıklı tarım, demir yolları, sağlık ve yenilenebilir enerji projelerinde değerlendirileceğini açıklayan Şimşek, kaynakların özellikle küçük ve orta büyüklükteki işletmelere (KOBİ) ve kadın girişimcilere yönelik projelere aktarılacağını belirtti. İmzalanan anlaşmaların doğrudan bütçe desteği olmadığını, kalkınma odaklı kredi niteliği taşıdığını vurguladı.

COP31'de 2035 için yüzde 35 hedefi

COP31'in başarısının yalnızca katılımcı sayısıyla ölçülmemesi gerektiğini belirten Şimşek, iklim hedeflerinin somut projelere dönüştürülmesinin önemine dikkat çekti. Türkiye'nin Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı ile birlikte "İklim Uygulama Köprüsü" girişimini başlattığını aktaran Şimşek, zirvede "35'e 35" olarak adlandırılan hedefin ortaya konulduğunu söyledi. Şimşek, hedefin 2035 yılına kadar kullanılan enerjinin yüzde 35'inin elektrifikasyon yoluyla sağlanması ve bu enerjinin yenilenebilir kaynaklardan elde edilmesi olduğunu belirtti.

Fon tasfiyesinde 161 milyar lira ödendi

Şimşek, fon tasfiye sürecine ilişkin güncel rakamları da paylaştı. Sürecin öngörülenden daha hızlı ilerlediğini belirten Bakan, 17 Eylül itibarıyla 7 portföy yönetim şirketine ait 131 fonun tasfiye kapsamına alındığını ve yaklaşık 456 bin yatırımcının süreçten etkilendiğini söyledi. Olağan tasfiye kapsamındaki 97 fondan 94'ünde 55 bin 821 yatırımcıya toplam 68 milyar lira ödeme yapıldığını açıklayan Şimşek, bu sürecin yüzde 99,9 oranında tamamlandığını bildirdi. Olağanüstü tasfiye kapsamındaki 25 fonda ise 415 bin 955 yatırımcıya 93 milyar lira ödeme gerçekleştirildiğini belirten Şimşek, toplamda 131 fondan 119'unda 444 bin 987 yatırımcıya 161 milyar lira ödendiğini kaydetti. Şimşek, yaklaşık 456 bin yatırımcının 371 bin 21'inin net yatırım tutarlarının tamamını alarak sistemden çıktığını da açıkladı.

Hazine kaynakları kullanılmadı

Fon tasfiyesinde gerçekleştirilen ödemelerin Hazine veya bütçe kaynaklarından karşılanmadığını vurgulayan Şimşek, sürecin şeffaflık, etkinlik ve adalet ilkeleri doğrultusunda yürütüldüğünü söyledi. ABD'deki Madoff vakasını örnek gösteren Şimşek, 2008'de ortaya çıkan olayda ilk ödemenin 2011 yılında yapıldığını ve tasfiye işlemlerinin yıllarca sürdüğünü hatırlattı. Türkiye'deki sürecin ise uluslararası örneklerle karşılaştırıldığında daha hızlı ilerlediğini belirten Şimşek, kamu kaynaklarının kullanılmadığını ve bundan sonra da kullanılmayacağını ifade etti.

401 milyar liralık para çıkışı iddiası

Şimşek, 440 kişinin 401 milyar lirayı yurt dışına çıkardığı yönündeki iddialara ilişkin incelemelerin sonuçlarını da paylaştı. MASAK'ın Merkezi Kayıt Kuruluşu'ndan (MKK) aldığı veriler üzerinden yapılan incelemede, söz konusu tutarın 306 milyar lirasının fon içi işlemlerden kaynaklandığının belirlendiğini aktaran Şimşek, bu tutarın kişilere yönelik bir para çıkışı anlamına gelmediğini söyledi. Geriye kalan yaklaşık 95 milyar liralık tutarın ise savcılıklar ve ilgili kurumlar tarafından incelemeye alındığını belirtti.

SPK incelemeleri ay sonuna kadar sürecek

Fon işlemlerinde önceden edinilen bilgilerle manipülasyon yapıldığı iddialarına da değinen Şimşek, Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) ilgili dönemdeki tüm işlemleri incelemeye aldığını bildirdi. İncelemeler kapsamında suç duyurularının yapıldığını ve elde edilen bilgilerin savcılıklarla paylaşıldığını belirten Şimşek, sürecin ay sonuna kadar devam edeceğini kaydetti. Şimşek ayrıca yurt dışına sermaye çıkışı iddiaları kapsamında SWIFT işlemleri, kripto varlıklar ve elektronik ödeme kuruluşlarının incelendiğini söyledi. MASAK'ın 131 fondan yurt dışına yapılan virman ve diğer transferlerde tespit ettiği toplam tutarın 8,3 milyar lira olduğunu, bunun güncel kurla 200 milyon doların altında kaldığını ifade etti.