Mahfi Eğilmez'den Z kuşağı uyarısı: Bir anda bırakabilirler

YAYINLAMA 13 Kasım 2026 19:00

GÜNCELLEME 13 Kasım 2026 19:00

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Z kuşağı, gerektiğinde bir markayı bir anda terk ederek şirketlerin tüketici kaybetmesine neden olabiliyor.

İktisatçı Mahfi Eğilmez, gençlerin artan satın alma gücüyle markalar üzerinde doğrudan bir denetim mekanizması oluşturabileceğini belirterek şirketlerin artık bu kuşağın beklentilerini göz ardı edemeyeceğini söyledi.

İklim politikalarını ve şirketlerin sorumluluklarını CNBC-e'de Servet Yıldırım ile değerlendiren Eğilmez, Z kuşağının çevre ve insan hakları konularındaki duyarlılığının tüketim alışkanlıklarını da değiştirdiğini anlattı.

"Bir anda bir markayı bırakabiliyorlar"

Z kuşağının giderek daha fazla satın alma gücüne sahip olduğunu belirten Eğilmez, genç tüketicilerin şirketlerin geleceği açısından önemli bir konuma geldiğini söyledi.

Eğilmez, "Onun için onlar karar veren olduğu için, onların harcama güçleri de olduğu için şirketler en azından onları dikkate almak zorunda. Yani o kitleyi kaybetmemek zorunda; onlar gerektiği anda bir anda bir markayı bırakabiliyorlar" dedi.

Gençlerin çevre ve toplumsal konulardaki duyarlılığının şirketlerin politikalarını etkileyebileceğini anlatan Eğilmez, markaların bu tüketici kitlesini kaybetmemek için beklentilerini dikkate almak zorunda olduğunu belirtti.

"Ödülü de cezayı da Z kuşağı verebilir"

İklim hedeflerini gerçekleştiren ülke ve şirketlerin ödüllendirilmesi, hedeflerini yerine getirmeyenlerin ise cezalandırılması gerektiğini savunan Eğilmez, benzer bir mekanizmanın tüketicilerin kendi tercihleriyle de oluşabileceğini söyledi.

Eğilmez, "Belki de hani bu dediğimiz cezalandırma ödüllendirme olayını Z kuşağı doğrudan doğruya kendileri yapacak" ifadelerini kullandı.

Gençlerin satın alma kararlarıyla şirketlerin davranışlarını etkileyebileceğini belirten Eğilmez, bunun herhangi bir resmî yaptırım olmadan gerçekleşebileceğini anlattı.

Eğilmez, "Kimsenin, hiçbir devletin, uluslararası kuruluşun, Birleşmiş Milletler'in bir ceza vermesine gerek kalmadan, dediğin gibi markayı bırakarak ya da destekleyerek onlar kendiliğinden yapacaklar bu işi" dedi.

Şirketlerin insan hakları politikaları da tüketici tercihini etkiliyor

Programda Z kuşağının tüketim alışkanlıklarına değinen Servet Yıldırım, gençlerin yalnızca iklim politikalarına değil, şirketlerin insan hakları konusundaki tutumlarına da önem verdiğini söyledi.

Yıldırım, çalışanlarına cinsiyet ayrımcılığı yapan veya tedarik zincirinde insan haklarını gözetmeyen şirketlerin tüketicilerin tepkisiyle karşılaşabildiğini belirterek Türkiye'de de bunun örneklerinin görüldüğünü anlattı.

Bu değerlendirmeye katılan Eğilmez, genç tüketicilerin şirketler üzerinde oluşturduğu etkiyi "Doğal denetim" sözleriyle tanımladı.

"Bizim zamanımızda bu sorunlar bu kadar bilinmiyordu"

Z kuşağının çevre sorunlarına yönelik farkındalığını geçmiş kuşaklarla karşılaştıran Eğilmez, kendi gençlik dönemlerinde iklim değişikliği ve çevre sorunlarının bugünkü ölçüde gündemde olmadığını söyledi.

Eğilmez, "Dolayısıyla sanıyorum yani bizim zamanımızda falan bu sorunlar bu kadar bilinir sorunlar değil, farkında değildik" dedi.

Dünyada nüfus arttıkça çevre sorunlarının boyutunun da büyüdüğünü belirten Eğilmez, kendi kuşağının aynı koşullarda yetişmesi halinde bugünkü gençler kadar duyarlı olup olmayacağını bilmediğini söyledi.

Servet Yıldırım ise Z kuşağının iklim değişikliğinin etkilerinin yoğun biçimde tartışıldığı bir dönemde yetiştiğini belirterek gençlerin artık harcama gücü bulunan tüketicilere dönüştüğünü anlattı.