Otomobil bayileri için tehlike çanları: Birçok işletme kepenk indirebilir

YAYINLAMA 11 Kasım 2026 18:25

GÜNCELLEME 11 Kasım 2026 18:31

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Otomotiv pazarında satışların sert şekilde gerilemesi, yetkili satıcıların üzerindeki finansman baskısını artırdı. Markaların pazar paylarını korumak amacıyla araçları bayilere faturalandırması stok yükünü büyütürken, yüksek maliyetler nedeniyle bazı bayilerin faaliyetlerini sürdürememe riskiyle karşı karşıya olduğu belirtiliyor.

Otomotiv gazetecisi Emre Özpeynirci, Oksijen TV yayınında sektördeki gelişmeleri değerlendirerek bayilerin yaşadığı stok ve finansman sıkıntısına dikkat çekti. Özpeynirci, özellikle küçük ve orta ölçekli bayilerin kapanma riski taşıdığını, mevcut koşulların devam etmesi halinde sektörde istihdam kayıpları yaşanabileceğini anlattı.

Satılmış görünen araçlar bayilerin stoklarında bekliyor

Otomobil markalarının ve distribütörlerin pazar paylarını korumak amacıyla araçları bayilere faturalandırdığını belirten Özpeynirci, satış rakamlarının önemli bir bölümünün doğrudan tüketiciye ulaşan araçlardan oluşmadığını savundu.

Özpeynirci, "Bugün araç satılıyorsa, markalar araç sattık diyorsa bu araçların çoğu şu anda bayilerin elindeki stoktan oluşuyor" ifadelerini kullanarak bayilerin giderek artan bir stok yüküyle karşı karşıya kaldığını söyledi.

ÖTV muafiyetli araçlar, düşük ÖTV dilimindeki elektrikli otomobiller ve filo satışlarının pazarı belirli ölçüde desteklediğini anlatan Özpeynirci, markaların bayilere yaptığı satışların da açıklanan satış rakamlarında önemli bir yer tuttuğunu belirtti.

"Birçok bayinin kepenkleri indirmesine yol açacak"

Yüksek stok maliyetlerinin yetkili satıcılar için ciddi bir finansman sorunu yarattığını belirten Özpeynirci, büyük bayilerin bile bu yükü taşımakta zorlandığını, küçük ölçekli işletmeler açısından ise riskin daha yüksek olduğunu ifade etti.

Özpeynirci "Yani bu araçları satamazsa bayiler önümüzdeki 1 ay içinde, stok maliyetlerinin yarattığı finansman sıkıntısı gerçekten de birçok bayinin kepenkleri indirmesine yol açacak" sözleriyle kapanma riskine dikkat çekti.

Bazı küçük ve orta ölçekli bayilerin kapandığına veya başka faaliyet alanlarına yöneldiğine ilişkin bilgiler aldığını söyleyen Özpeynirci, pandemi sonrasında yaşanan yüksek kârlılık döneminin geride kaldığını belirtti. Sonraki süreçte kârlılığın azaldığını ve zararına satışların gündeme geldiğini aktardı.

Otomobil satışları ekimde yüzde 30'dan fazla geriledi

Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD) verilerine göre, 2026 yılı ekim ayında otomobil ve hafif ticari araç satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 30,84 azalarak 80 bin 334 adede geriledi. Yılın ilk 10 ayında toplam pazar yüzde 15,33 daralarak 883 bin 799 adet oldu.

Satışlardaki düşüşün temmuz ayından itibaren belirginleştiğini anlatan Özpeynirci, krediye erişimdeki güçlüklerin özellikle bireysel müşterilerin otomobil almasını zorlaştırdığını söyledi.

Bayilik yatırımlarının daha yüksek satış hacimleri beklentisiyle yapıldığını hatırlatan Özpeynirci, talepteki daralma ve artan stok maliyetlerinin birleşmesi halinde sektörde birleşmeler, kapanmalar ve istihdam kayıplarının yaşanabileceği uyarısında bulundu.

Sıfır faiz kampanyaları da yeterli olmuyor

Otomobil markalarının satışları artırmak amacıyla kampanyalara ağırlık verdiğini belirten Özpeynirci, sunulan kredi imkânlarının tüketicilerin finansman ihtiyacını karşılamakta yetersiz kaldığını savundu.

Bir markanın 750 bin TL tutarında sıfır faizli kredi sunduğunu ancak vadenin altı ayla sınırlı olduğunu anlatan Özpeynirci, bunun aylık 125 bin TL geri ödeme anlamına geldiğini söyledi. Üstelik söz konusu kampanyanın 4 milyon TL değerindeki bir otomobil için düzenlendiğini belirterek kalan tutarın karşılanmasının da alıcı açısından ayrı bir sorun olduğunu ifade etti.

Diğer markaların 250 bin ile 300 bin TL arasında düşük faizli veya sıfır faizli kredi kampanyaları sunduğunu aktaran Özpeynirci, bu imkânların satışları kalıcı biçimde canlandırmak için yeterli olmadığını değerlendirdi.

Taşıt kredisi ve ÖTV matrahlarında güncelleme çağrısı

Sektörün toparlanabilmesi için iki düzenlemenin öncelikli olduğunu savunan Özpeynirci, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun (BDDK) taşıt kredisi limitleri ile ÖTV matrahlarının güncellenmesi gerektiğini söyledi.

Otomobil fiyatlarının yükselmesine rağmen kredi limitleri ve vadelerin tüketicilerin ihtiyaçlarını karşılamakta yetersiz kaldığını belirten Özpeynirci, kredi vadelerinin uzatılması ve kullanılabilecek kredi tutarlarının artırılması gerektiğini ifade etti.

ÖTV matrahlarının da otomobil fiyatlarındaki değişime uygun biçimde yeniden ele alınmasını isteyen Özpeynirci, özellikle bireysel satışların canlanabilmesi için finansmana erişimin kolaylaştırılması gerektiğini vurguladı.

Filo ve araç kiralama tarafında da yüksek finansman maliyetlerinin talebi sınırladığını belirten Özpeynirci, şirketlerin araç yenileme kararlarını erteleyebildiğini ve mevcut araçlarını daha uzun süre kullanmaya yöneldiğini anlattı.