Ortadoğu diken üzerinde: ABD-İran müzakereleri ne durumda?

ABD Başkanı Donald Trump, İran'a askeri harekatın "şimdilik gerekli görünmediğini" söylerken Washington ve Tahran arasındaki diplomatik müzakerelerin sürdüğü aktarılıyor. Trump, dünkü açıklamasında "Şu anda askeri hareka…

Trump, dünkü açıklamasında "Şu anda askeri harekat düzenlemek pek gerekli gibi görünmüyor ancak her türlü ihtimale karşı hazırız" dedi.

ABD Başkanı, İran'ın nükleer silaha sahip olmasına izin vermeyeceklerini belirtirken, Tahran'la görüşmelerin iyi gittiğini ve sürecin yakında sona ermesini umduğunu söyledi.

Trump, "komşu ülkelerin talebi üzerine" hareket ettiğini, özellikle Katar, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Kuveyt'in çatışmaların tekrar alevlenmemesini istediğini belirtti.

ABD Başkanı'nın açıklamaları, Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Thani'yle Beyaz Saray'da yaptığı görüşmenin ardından geldi.

Geçen hafta da Tahran'ı ziyaret eden Al Thani, hem Trump hem de ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'le olumlu görüşmeler yaptığını bildirdi. X'teki açıklamasında "Anlaşma sağlanması ve bölgeye barış getirilmesine yönelik yapılan olumlu görüşmeler için minnettarım" ifadelerini kullandı.

fazla oku

Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)

Diğer yandan CNN ve Reuters'a konuşan yetkililer, yakın zamanda bir anlaşmaya varılmasının düşük ihtimal olduğunu söylüyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da pazar günkü açıklamasında, İran'ın koşullarını "kabul edilemez" ve "gerçekçi olmayan" talepler diye niteleyerek bölgede "bir atılımın eşiğinde olduğumuzu söyleyemem" demişti.

ABD'de 3 Kasım'da düzenlenen ara seçimlerde Demokratların, Cumhuriyetçileri yenilgiye uğratarak hem Temsilciler Meclisi hem de Senato'da çoğunluğu sağlaması da Washington'ın İran savaşı politikasını karmaşıklaştırdı.

Trump, Cumhuriyetçilerin aldığı yenilginin kısmen İran savaşıyla bağlantılı gelişmelerden kaynaklandığını kabul ederken, İran'la savaşa girmekten pişman olmadığını belirterek "Doğru olanı yaptım, yine olsa yine aynısını yapardım" demişti.

Vance ise Cumhuriyetçilerin yenilgisini İran savaşına ve İsrail'le ilişkilere bağlamıştı.

ABD Başkan Yardımcısı, ara seçimler öncesinde İran'ın nükleer programıyla ilgili müzakerelerin yeniden başlaması için İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai'ye mektup göndermişti.

Ancak Rızai, ABD'nin İran'ın sunduğu şartları kabul etmeden Hürmüz Boğazı'nın açılmayacağını duyurmuştu.İran yönetimi, görüşmeler için ABD'nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını kaldırmasını, yaptırımları hafifletmesini ve dondurulmuş varlıkları serbest bırakmasını şart koşuyor. Tahran, bu adımların atılması karşılığında Hürmüz Boğazı'ndaki kısıtlamaları kaldırmayı öneriyor.

İki ülke arasındaki müzakerelere arabuluculuk eden Doha yönetimi, görüşmelerin olumlu geçtiğini söylese de Rızai, X'teki paylaşımında "Hayali müzakereler hakkında sahte haberler üretmeyi bırakın ve Batı Asya'nın yeni düzenini inkâr etmeyin" ifadelerini kullandı.

Ayrıca Washington'ın, çatışmaları sonlandırmak için İran'ın sunduğu koşulları kabul etmesi gerektiğini yineledi.

Independent Türkçe, Reuters, Tesnim, CNN

Derleyen: Yasin Sofuoğlu

DAHA FAZLA OKU