Küresel gıda fiyatları Ekim'de geriledi

Bloomberg HT Tarım Küresel gıda fiyatları Ekim'de geriledi

Küresel gıda fiyatları Ekim'de geriledi

• Birleşmiş Milletler (BM) Gıda ve Tarım Örgütü'nün (FAO) bugün açıkladığı yeni verilere göre, küresel gıda fiyatları Ekim ayında hafif geriledi. İthalat talebindeki zayıflık, tahıllar, süt ürünleri ve et fiyat endekslerinde aylık bazda düşüşlere katkıda bulundu.

Türkiye'nin ekonomi platformu Bloomberg HT'yi Google listesine ekleyin

06 Kasım 2026, 13:07 Güncelleme : 06 Kasım 2026, 14:16

İRFAN DONAT

FAO Gıda Fiyat Endeksi, Ekim'de aylık bazda yüzde 1,2 düşürken, yıllık bazda yüzde 5,9 arttı.

Hatırlanacağı üzere aynı dönemde Türkiye'de gıda enflasyonu aylık bazda yüzde 3,5 artarken, yıllık yüzde 27,73 yükselmişti.

Küresel gıda fiyatlarının detaylarına bakıldığında tahıl, süt ve et ürünleri fiyat endeksleri bir önceki aya göre azalırken, bitkisel yağ fiyat endeksi sınırlı bir artış yaşadı ve şeker fiyat endeksi sert bir şekilde yükseldi.

FAO Tahıl Fiyat Endeksi, Ekim'de aylık yüzde 4,5 gerilerken, yıllık bazda yüzde 12,6 arttı. Dünya buğday fiyatları, dört ay üst üste artışın ardından Ekim ayında düşerken, söz konusu düşüş büyük ölçüde uluslararası talebin zayıf olmasından ve özellikle Arjantin'deki üretim görünümünün iyileşmesinden kaynaklandı. Karadeniz ihracat akışlarındaki kısıtlamaların hafifletileceğine dair beklentiler fiyatlar üzerindeki aşağı yönlü baskıyı artırdı ancak Karadeniz lojistiğindeki devam eden aksamalar düşüşü sınırladı. Uluslararası mısır fiyatları da Eylül ayında üç yılın en yüksek seviyesine ulaştıktan sonra geriledi. Bu düşüşte ABD'deki hasatla ilgili baskı, Güney Amerika'daki büyük ihracatçı ülkelerde bol arz beklentileri ve Karadeniz bölgesindeki gerilimlerin hafifletilmesine yönelik yenilenen beklentiler etkili oldu. Diğer tahıllar arasında, arpa ve sorgum fiyatları da buğday ve mısırla birlikte düşüş gösterdi. Avustralya'daki olumlu ürün beklentileri arpa fiyatları üzerinde daha fazla aşağı yönlü baskı oluşturdu. Buna karşılık, FAO Tüm Pirinç Fiyat Endeksi, Ekim 2026'da yüzde 1,6 artış gösterdi. Bu artışın nedeni, bazı pirinç ihracatçısı ülkelerdeki hasat gecikmelerinin, olumsuz hava koşulları ve artan maliyetlerin yarattığı yukarı yönlü fiyat baskısına bağlanıyor.

REKLAM

REKLAM

Bitkisel yağ fiyatlarında sınırlı artış

FAO Bitkisel Yağ Fiyat Endeksinde, Ekim'de aylık bazda yüzde 0,3 gibi sınırlı bir artış görülürken, yıllık bazda yüzde 17,6 yükseldi. Endekste aylık bazdaki hafif artış, ağırlıklı olarak soya ve ayçiçek yağı fiyatlarındaki yükselişten kaynaklanırken, bu yükseliş kolza yağı fiyatlarındaki düşüşü fazlasıyla telafi etti. Palm yağı fiyatları ise neredeyse yatay kaldı. Dünya soya yağı fiyatları, biyoyakıt sektöründen gelen güçlü talebin devam etmesi ve Güney Amerika'dan mevsimsel olarak azalan arzın desteğiyle 2022 sonundan bu yana en yüksek seviyelerine yükselirken, ayçiçek yağı fiyatları ise Karadeniz bölgesinden devam eden lojistik aksaklıklar nedeniyle ihracat arzının sürekli olarak kısıtlı olmasıyla desteklenerek aylarca süren düşük seviyelerinden toparlandı. Bu arada, uluslararası palm yağı fiyatları Ekim ayında sadece hafif dalgalanmalar gösterdi ancak küresel ithalat talebinin güçlü olması, diğer bitkisel yağlara göre fiyat rekabet gücünün artması ve Güneydoğu Asya'daki başlıca üretici ülkelerde 2026/27 sezonunda üretimin düşeceği beklentisiyle desteklenerek, bir önceki yılın aynı dönemine göre oldukça yüksek seviyelerde kaldı. Buna karşılık, küresel kolza yağı fiyatları, mevsimsel olarak artan arz ve özellikle Avrupa Birliği'nde biyodizel hammaddelerine yönelik beklenenden düşük talep nedeniyle düştü.

REKLAM

REKLAM

Et fiyatlarında aşağı yönlü baskı sürüyor

FAO Et Fiyat Endeksi, Ekim'de aylık yüzde 1,2 düşerken, yıllık bazda yüzde 0,4 gibi yataya yakın bir artış gösterdi. Domuz, koyun ve sığır eti fiyatlarında düşüş yaşanırken, kümes hayvanı eti fiyatları genel olarak istikrarlı kaldı. Domuz eti fiyatlarındaki düşüşe, bol arz ve sınırlı ihracat fırsatlarının uluslararası talebin düşük olduğu bir ortamda piyasayı baskılamaya devam ettiği Avrupa Birliği'ndeki düşük fiyatlar öncülük etti. Koyun eti fiyatları, Avustralya'daki mevsimsel arzın artması ve döviz hareketlerinin de etkisiyle aşağı yönlü baskı oluşturarak rekor seviyelerden daha da geriledi. Bununla birlikte, genel ihracat arzı kısıtlı kaldı ve fiyatlar geçen yılın aynı dönemine göre oldukça yüksek seviyelerde seyretti. Sığır eti fiyatları, küresel pazarlardaki yoğunlaşan rekabetin ortasında Avustralya'daki düşük fiyatları yansıtarak hafifçe geriledi ancak yaygın yağışların sığırların elde tutulmasını teşvik etmesiyle azalan piyasa arzı fiyatlara bir miktar destek sağladı. Bu arada, Brezilya fiyatları genel olarak istikrarlı kaldı. Daha kısıtlı ihracat arzı ve ABD'den gelen daha güçlü talep, Çin'den gelen daha zayıf alımları dengeledi. Kanatlı eti fiyatlarında çok az değişiklik oldu. İstikrarlı uluslararası talep, bol küresel arzı dengeledi. Brezilya'da, 18 Ekim'de Santa Catarina eyaletinde ilk kez tespit edilen Newcastle hastalığı salgınlarının ardından bazı ticaret ortakları tarafından uygulanan ithalat kısıtlamalarına rağmen, ihracat fiyatları büyük ölçüde değişmeden kaldı. Büyük ticaret ortaklarıyla yapılan bölgeselleştirme anlaşmaları, ticaret aksamalarını sınırlamaya yardımcı oldu.

REKLAM

REKLAM

Süt fiyatları gerilemeye devam ediyor

FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi, Ekim'de aylık bazda yüzde 1,1 geriledi. Endeks, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 16,9 daha düşük seviyede kaldı. Yağsız süt tozu (SMP) fiyatları, Ekim 2025'e göre yüzde 45,8 daha yüksek, tereyağı ve peynir fiyatları sırasıyla yüzde 31,1 ve yüzde 29,3 daha düşük, tam yağlı süt tozu (WMP) fiyatları ise genel olarak değişmeden kaldı. Ekim ayındaki düşüş, uluslararası tereyağı ve peynir fiyatlarındaki düşüşlerden kaynaklandı ve bu düşüşler, süt tozu fiyatlarındaki daha fazla artışı fazlasıyla dengeledi. Özellikle Avrupa Birliği'nde, bol arz ve düşük alım ilgisi nedeniyle tereyağı ve peynir piyasaları zayıfladı. Yüksek tereyağı stokları ve bol peynir arzı, süt üretiminde yavaşlama belirtilerine rağmen fiyatlar üzerinde baskı oluşturmaya devam etti. ABD'den gelen rekabetçi ihracat arzı da fiyatlar üzerinde ek bir aşağı yönlü baskı oluşturdu. Buna karşılık, SMP fiyatları, sürekli ithalat talebi ve acil teslimat için mevcut sınırlı arz nedeniyle, başlıca ihracat bölgelerinde belirgin şekilde yükseldi. ABD'de, yağsız kuru süte olan güçlü talep ve daha yüksek değerli süt proteini ürünlerinden gelen süt katı madde rekabeti, genel olarak bol miktarda süt arzına rağmen toz süt bulunabilirliğini kısıtladı. WMP fiyatları ise Okyanusya'daki daha yüksek fiyatların Avrupa'daki marjinal fiyat düşüşünü fazlasıyla telafi etmesiyle hafifçe yükseldi.

REKLAM

REKLAM

Şeker fiyatlar bir ayda yüzde 6,7 arttı

FAO Şeker Fiyat Endeksi, Ekim'de aylık bazda yüzde 6,7 ve yıllık yüzde 28,9 artışla küresel gıda fiyatları üzerinden en büyük baskıyı yaratan ürün grubu oldu. Bu, endeksin üst üste dördüncü aylık artışına işaret ederken, endeks Aralık 2024'ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Yükselişin temel nedeni, Brezilya'nın önemli Orta-Güney üretim bölgesindeki şeker kamışı hasadı ve işleme operasyonlarında yağışlara bağlı aksamalar oldu. Fiyatlar üzerindeki ek yukarı yönlü baskı, Hindistan'da normalin altında ve düzensiz dağılımlı muson yağışlarının ardından şeker üretim beklentilerine ilişkin endişelerden ve 2026/27 sezonunda Avrupa Birliği ve Tayland'da daha düşük üretim tahminlerinden kaynaklandı.