Protestoculara 10 bin euroya kadar ceza: Fransa'da tartışmalı tasarıya onay

YAYIN TARİHİ, 29 Ekim 2026 12:42

Fransa Senatosu, protestoculara 10 bin euroya kadar tazminat yükümlülüğü getiren tasarıyı onayladı. Göstericilerin başkalarının neden olduğu zararlardan da sorumlu tutulabilmesini öngören düzenleme, insan hakları örgütlerinin tepkisini çekti.

Fransa'da son dönemde artan protestoların ardından hükümetin hazırladığı, gösteriler sırasında meydana gelen zararların protestoculardan tahsil edilmesini amaçlayan yasa tasarısı Senato'da kabul edildi.

Kamuoyunda "Göstericiler Öder" olarak anılan düzenleme, şiddet olayları ve kamu düzenini bozan eylemler nedeniyle oluşan maddi zararların sorumlulara yüklenmesini öngörüyor.

Tasarı kapsamında, şiddet veya zor kullanılarak işlenen suçlardan kaynaklanan zararlar için protestoculara 10 bin euroya (yaklaşık 11 bin 140 dolar) kadar tazminat ödeme yükümlülüğü getirilebilecek.

Düzenleme, tazminatların tahsil edilmesi amacıyla sosyal yardım ödemelerine el konulmasına da imkan tanıyor.

Ayrıca şiddet veya mala zarar verme amacıyla oluşturulmuş gruplara bilerek katılan ya da polisin uyarılarına rağmen şiddet olaylarının yaşandığı gösterilerde kalmaya devam eden kişiler, doğrudan neden olmadıkları zararlardan da sorumlu tutulabilecek.

Senato'da 229 oyla kabul edildi

Fransa hükümeti tarafından 16 Eylül'de Senato'ya sunulan yasa tasarısı, çarşamba günü yapılan oylamada 229 kabul ve 105 ret oyuyla kabul edildi.

Düzenlemenin yasalaşabilmesi için parlamentonun alt kanadı olan Ulusal Meclis tarafından da onaylanması gerekiyor.

İçişleri Bakanı Laurent Nunez, Senato'daki konuşmasında tasarıya destek verilmesi çağrısında bulunarak, vatandaşların çoğunluğunun azınlıktaki isyancıların yol açtığı masrafları karşılamaması gerektiğini söyledi.

İnsan hakları örgütlerinden tepki

Tasarı, insan hakları örgütlerinin eleştirilerine neden oldu.

Uluslararası Af Örgütü Fransa Eylem Departmanı Direktörü Nathalie Godard, düzenlemenin ifade özgürlüğü ve barışçıl toplanma hakkının kullanılmasını caydırabileceği uyarısında bulundu.

Godard, kişilerin başkalarının gerçekleştirdiği eylemlerden sorumlu tutulmasının keyfi cezalandırma riski oluşturduğunu ve Fransa'nın uluslararası yükümlülükleriyle çelişebileceğini belirtti.

Protestoların maliyeti yüz milyonlarca euroya ulaşabilir

Fransa'da eğitim harcamalarının artırılması ve yaşam maliyetlerinin düşürülmesi talepleriyle başlayan gösteriler, son haftalarda geniş çaplı protestolara dönüştü.

Bazı kentlerde göstericiler ile polis arasında çatışmalar yaşanırken, yağmalama ve kamu binalarına yönelik saldırılar meydana geldi.

Fransa Ekonomi Bakanı Roland Lescure, 21 Ekim'de yaptığı açıklamada, protestolar sırasında yaşanan şiddet olaylarının onlarca, hatta yüz milyonlarca euroluk maddi hasara yol açmış olabileceğini söyledi.

Fransa'da bütçe baskısı sürüyor

Protestolar, Fransa hükümetinin kamu harcamalarını azaltmaya çalıştığı bir dönemde gerçekleşiyor.

Başbakan Sebastien Lecornu hükümeti, 2027 bütçesi kapsamında yaklaşık 54 milyar euroluk harcama kesintisi hedefliyor.

Avrupa Birliği'nin aşırı bütçe açığı prosedürüne tabi olan Fransa'nın, 2025'te gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 5,1'i seviyesinde bulunan bütçe açığını 2029'a kadar yüzde 3'e yaklaştırması bekleniyor.

Ülkenin mali görünümüne ilişkin endişeler tahvil piyasasında da etkili olurken, Fransa'nın devlet borçlanma maliyetleri son haftalarda 24 yılın en yüksek seviyelerine ulaştı.