YAYINLAMA 21 Ekim 2026 14:09
GÜNCELLEME 21 Ekim 2026 14:15
Avrupa doğal gaz piyasasında Orta Doğu kaynaklı arz endişeleri fiyatları son dört yılın en yüksek seviyelerine taşıdı.
Bloomberg'in haberine göre, Avrupa'nın referans doğal gaz fiyatı olarak kabul edilen Hollanda TTF vadeli kontratları, gün içinde megavatsaat başına 90,24 Euro'ya kadar yükselerek 2022 enerji krizinden bu yana ilk kez 90 Euro sınırını aştı.
Ancak fiyatlardaki yükseliş kalıcı olmadı. Katar ve Pakistan'ın İran savaşını sona erdirmek amacıyla müzakerelerin yeniden başlatılmasına yönelik yeni bir teklif sunduğu yönündeki doğrulanmamış haberler, enerji piyasalarında satışları beraberinde getirdi.
Hollanda gösterge kontratlarında gün içinde yüzde 5,3'e varan düşüş görülürken fiyatlar Amsterdam piyasasında megavatsaat başına 84,32 Euro seviyesine geriledi. Petrol fiyatları da diplomatik çözüm ihtimaline ilişkin haberlerin ardından düşüş gösterdi.
Savaş öncesine göre fiyatlar iki kattan fazla arttı
Doğal gaz fiyatlarında gün içinde yaşanan sert geri çekilmeye rağmen Avrupa enerji piyasasındaki baskı devam ediyor.
Bloomberg'in aktardığı verilere göre Avrupa doğal gaz fiyatları, İran savaşının başlamasından önceki seviyelerinin hâlâ iki katından fazla üzerinde bulunuyor.
Fiyatlar 2022 yılında yaşanan enerji krizinin zirvelerine henüz ulaşmamış olsa da son yükseliş, özellikle enerji yoğun sektörlerde üretim maliyetlerini artırma riski taşıyor.
Yüksek doğal gaz fiyatları elektrik üretim maliyetleri, sanayi faaliyetleri ve hane halkının enerji harcamaları üzerinde de baskı oluşturuyor.
Avrupa'nın gaz depolarında 17 yılın en düşük doluluk oranı
Avrupa'da fiyatların yükselmesine neden olan en önemli unsurlardan biri de kış öncesinde doğal gaz depolarının yeterince doldurulamaması.
Avrupa genelindeki doğal gaz depolarının doluluk oranı yaklaşık yüzde 75 seviyesinde bulunuyor. Bu oran, 2009'dan bu yana yılın aynı dönemi için kaydedilen en düşük doluluk seviyesi olarak dikkat çekiyor.
Avrupa'nın en büyük ekonomisi Almanya'da ise gaz depolarının doluluk oranı yüzde 61'in biraz üzerinde.
Depolardaki mevcut seviyeler, kış aylarında sıcaklıkların düşmesiyle birlikte doğal gaz talebinin artması durumunda Avrupa'nın ilave ithalata daha fazla ihtiyaç duyabileceğini gösteriyor.
Ekim ayında hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi, enerji şirketlerinin depolara gaz eklemesini kolaylaştırdı. Ancak bu gelişme, arz güvenliğine ilişkin endişeleri tamamen ortadan kaldırmış değil.
Avrupa ile Asya arasında LNG rekabeti kızışabilir
Orta Doğu'daki savaşın küresel enerji sevkiyatlarını aksatması, Avrupa'nın sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ithalatında da yeni riskler oluşturuyor.
Basra Körfezi'nden LNG ihracatında yaşanan kesintiler devam ederken bölgenin küresel enerji arzındaki ağırlığı endişeleri artırıyor.
Geçen yıl küresel LNG arzının yaklaşık beşte biri Basra Körfezi bölgesinden karşılanıyordu.
Bu nedenle bölgedeki ihracatın kesintiye uğraması yalnızca Avrupa'yı değil, Asya'daki büyük LNG ithalatçılarını da etkiliyor.
Nitekim Asya LNG fiyatları da 2022'den bu yana en yüksek seviyelerine yükseldi.
Avrupa ülkelerinin kış aylarında ihtiyaç duydukları LNG kargolarını temin edebilmek için Asyalı alıcılarla daha yoğun rekabete girmesi bekleniyor.
Bu durum, Avrupa'nın yeterli miktarda gaz tedarik edebilmek için daha yüksek fiyatlar ödemek zorunda kalmasına yol açabilir.
Hükümetlerin enerji desteği için bütçe alanı daraldı
Doğal gaz fiyatlarındaki yükseliş, Avrupa hükümetlerini de yeni ekonomik önlemler konusunda zorlayabilir.
2022 enerji krizinde birçok Avrupa ülkesi tüketicileri ve şirketleri korumak amacıyla enerji fiyatlarına müdahale etmiş, vergi indirimleri ve çeşitli destek paketleri uygulamıştı.
Ancak mevcut ekonomik koşullar, benzer önlemlerin yeniden devreye alınmasını zorlaştırıyor.
Yüksek bütçe açıkları ve artan borçlanma maliyetleri nedeniyle Avrupa hükümetleri yeni fiyat tavanları veya enerji vergisi indirimlerine sıcak bakmıyor.
Bu nedenle enerji fiyatlarındaki yükselişin tüketiciler ve sanayi kuruluşları üzerindeki etkisinin önceki kriz dönemlerine göre daha doğrudan hissedilmesi riski bulunuyor.
Gözler Katar ve Pakistan'ın diplomasi girişimlerinde
Enerji piyasalarında fiyatların yönünü belirleyen temel gelişmelerden biri de İran savaşının sona erdirilmesine yönelik diplomatik temaslar.
Katar ve Pakistan'ın müzakerelerin yeniden başlamasına yönelik yeni bir teklif sunduğu iddiası, henüz doğrulanmamış olmasına rağmen petrol ve doğal gaz piyasalarında fiyatların gerilemesine neden oldu.
Katar, ABD ile İran arasındaki krizin çözümüne yönelik girişimlerin sürdüğünü açıkladı.
İran ise Hürmüz Boğazı üzerinde kontrol sağlamaktan başka seçeneği olmadığını belirterek bölgedeki gerilimin devam edebileceği mesajını verdi.
Son dönemde petrol ve doğal gaz taşıyan gemilere yönelik saldırıların artması, Orta Doğu'dan enerji sevkiyatlarının ne zaman normale dönebileceğine ilişkin belirsizliği artırıyor.
Enerji piyasalarında bundan sonraki fiyat hareketlerinin, diplomatik görüşmelerin seyri, Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik koşulları ve LNG sevkiyatlarının yeniden düzenli hale gelip gelmemesine bağlı olması bekleniyor.
Yorumlar (0)
Giriş yaparak yorum yazabilirsin.
İlk yorumu sen yaz.