ABD’de motorin fiyatlar yüzde 68 arttı, dolaylı zamlar kapıda

YAYINLAMA 06 Ekim 2026 19:59

GÜNCELLEME 06 Ekim 2026 20:20

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

ABD’de motorin fiyatlarında yaşanan hızlı yükseliş, ekonomide maliyet baskısının daha da artabileceği endişesini gündeme getirdi. AAA verilerine göre ülkede motorinin ortalama galon fiyatı, İran savaşının başlamasından önceki 27 Şubat’ta 3,76 dolar seviyesindeyken 6,32 dolara çıktı.

Bu yükselişle birlikte motorin fiyatları savaşın başlangıcından bu yana yaklaşık yüzde 68 arttı. Motorindeki fiyat artışı, aynı dönemde yaklaşık yüzde 47 yükselen benzin fiyatındaki artışın da üzerine çıktı.

Ekonomistler, motorin fiyatlarının tüketiciler tarafından benzin kadar doğrudan fark edilmeyebileceğine, ancak ekonominin farklı alanlarında oluşturduğu maliyet nedeniyle daha geniş kapsamlı bir baskıya dönüşebileceğine dikkat çekiyor.

Royal Bank of Canada ABD Ekonomisi Başkanı Michael Reid, motorindeki yükselişin tüketiciler üzerinde ilave bir baskı yaratacağını belirterek, özellikle düşük ve orta gelirli kesimlerin bu durumdan daha fazla etkilenebileceğini ifade etti.

Taşımacılıktan üretime maliyet zinciri

Motorinin kullanım alanı yalnızca kamyonlar ve ticari araçlarla sınırlı değil. Demir yolu ve deniz yoluyla gerçekleştirilen taşımacılıkta kullanılan motorin, aynı zamanda tarım, imalat ve ısıtma sektörlerinde de önemli bir girdi olarak öne çıkıyor.

Moody’s Başekonomisti Mark Zandi, benzin fiyatlarındaki değişimin tüketici tarafından doğrudan hissedildiğini, motorinin etkisinin ise daha çok ekonomik faaliyetler üzerinden ortaya çıktığını belirtti.

Karayoluyla taşınan gıda ve diğer tüketim ürünlerinin yanı sıra internet üzerinden verilen siparişlerin teslimat süreçleri de motorin fiyatlarındaki değişimden etkileniyor. Yakıt maliyetlerinin yükselmesi, ürünlerin taşınması ve işletmelerin üretim süreçlerinde daha yüksek harcamalarla karşılaşmasına neden oluyor.

Ekonomistlere göre şirketlerin artan nakliye ve üretim giderlerini zaman içerisinde ürün fiyatlarına yansıtması bekleniyor. Bu nedenle motorin fiyatlarındaki yükselişin tüketici enflasyonu üzerindeki etkisinin hemen değil, yaklaşık 6 ay ile 1 yıl arasında daha belirgin hale gelebileceği değerlendiriliyor.

Bir dolarlık artış enflasyonu 0,1 puan yükseltebilir

Cnbc-e'nin aktardığına göre Mark Zandi’nin hesaplamalarına göre motorinin galon fiyatında gerçekleşen her 1 dolarlık artış, yüksek fiyatların kalıcı olması durumunda genel enflasyonu yaklaşık 0,1 puan artırabiliyor.

Motorinin galon fiyatının savaşın başlangıcından bu yana yaklaşık 2,50 dolar yükselmesi, aynı hesaplamaya göre genel enflasyon üzerinde yaklaşık 0,25 puanlık ilave baskı oluşturabilecek bir seviyeye işaret ediyor.

ABD Merkez Bankası’nın (Fed) tercih ettiği enflasyon göstergesi olan Kişisel Tüketim Harcamaları (PCE) endeksi, ağustos ayında yıllık bazda yüzde 3,4 yükselmişti. Fed’in uzun vadeli enflasyon hedefi ise yaklaşık yüzde 2 seviyesinde bulunuyor.

Motorin fiyatlarındaki yükselişin etkisinin yalnızca genel enflasyon göstergeleriyle sınırlı kalması beklenmiyor. Goldman Sachs, önümüzdeki aylarda motorin fiyatlarındaki artışın gıda fiyatlarını kümülatif olarak 0,2 ila 0,4 puan arasında yükseltebileceğini öngörüyor.

Motorinin tarımsal üretimdeki ortalama girdi maliyetleri içerisindeki payı yüzde 5 ila yüzde 10 arasında bulunuyor. Çiftçilerin özellikle hasat dönemlerinde ve kış aylarında depolama amacıyla daha fazla yakıt satın alması, yüksek motorin fiyatlarının gıda maliyetleri üzerindeki baskısını artırabilecek unsurlar arasında gösteriliyor.

Goldman Sachs ayrıca motorin fiyatlarının 2027 yılı boyunca yüksek seviyelerde kalmasını bekliyor. Ekonomistler ise İran’daki çatışmanın uzaması ve enerji fiyatlarının yüksek seyretmesi durumunda motorin maliyetlerinin tüketici ürünlerine daha güçlü biçimde yansımasının risk oluşturduğuna dikkat çekiyor.