IMF: Vergi oranlarını artırmadan gelir artışı mümkün

Uluslararası Para Fonu (IMF), ülkelerin vergi oranlarını yükseltmeden de kamu gelirlerini artırabileceğini, bunun için vergi sistemlerindeki tasarım bozukluklarının giderilmesi ve vergi idaresinin güçlendirilmesi gerektiğini bildirdi.

IMF'nin gelecek hafta Bangkok'ta düzenlenecek IMF-Dünya Bankası yıllık toplantıları öncesinde yayımladığı Mali İzleme Raporu'nda, vergi sistemlerindeki önlenebilir bozulmaların ekonomik büyümeyi sınırladığı belirtildi.

Kurumlar vergisi sermaye maliyetini yüzde 15-20 artırıyor

IMF araştırmasına göre mevcut kurumlar vergisi sistemleri, farklı ülke gruplarında sermaye maliyetini ortalama yüzde 15-20 artırıyor.

Bunun nedenlerinden biri, yatırım maliyetlerinin vergi hesaplamalarında tam olarak geri kazanılamaması. IMF, bu yapının şirketlerin yatırım yapma isteğini azalttığını belirtti.

Vergi reformları GSYH'yi yüzde 2,7'ye kadar artırabilir

IMF'ye göre yatırım maliyetlerinin derhal gider olarak yazılmasına izin veren, ancak yatırımlardan doğan ekonomik rantları vergilendirmeye devam eden kurumlar vergisi sistemleri uzun vadede sermaye stokunu gelişmiş ekonomilerde yüzde 6,4, düşük gelirli gelişmekte olan ekonomilerde yüzde 8,2 artırabilir.

Bu tür reformların ekonomik üretimi yüzde 2,1 ile yüzde 2,7 arasında yükseltebileceği hesaplandı.

KDV'deki bozulmalar üretim maliyetini artırıyor

Raporda, işletmelerin girdiler için ödediği KDV'nin tam olarak mahsup edilemediği sistemlerde verginin fiilen üretim vergisine dönüşebildiği ve maliyetlerin tedarik zinciri boyunca arttığı belirtildi.

KDV istisnalarının sınırlandırılması ve girdi vergilerinin tam olarak mahsup edilmesiyle KDV tarafsızlığının yeniden sağlanmasının, aynı kaynaklarla refahta GSYH'nin yüzde 0,8'ine kadar kazanç sağlayabileceği ifade edildi. Ortalama kazanımın ise yüzde 0,26 olduğu hesaplandı.

Güçlü vergi idaresi 1,7 puan daha fazla gelir sağlayabiliyor

IMF ayrıca vergi idaresinin güçlendirilmesinin, yasal vergi oranları artırılmadan gelirlerin yükselmesine katkı sağlayabileceğini vurguladı.

Vergi idaresinin gücü açısından yüzde 67'lik dilimde bulunan ülkelerin, yüzde 33'lük dilimde yer alan ülkelere kıyasla GSYH'nin 1,7 yüzde puanı kadar daha fazla kamu geliri topladığı belirtildi.

IMF, kötü tasarlanmış istihdam vergilerinin de kişilerin işgücüne katılımını caydırabileceğine dikkat çekerek, vergi reformlarının yalnızca gelir artırma değil ekonomik büyümeyi destekleme açısından da önemli olduğunu kaydetti.