Bir günde 105 milyon varil: İnsanlık petrolü aslında nerede harcıyor?

YAYINLAMA 03 Ekim 2026 14:27

GÜNCELLEME 03 Ekim 2026 14:29

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Küresel petrol talebi 2025 yılında günlük 105 milyon varile ulaşarak rekor kırdı. Bu miktar yaklaşık 17 milyar litre petrol tüketimine karşılık geliyor. UBS'nin araştırmasına göre küresel petrol talebinin 2030'lu yıllara kadar yükselmeye devam etmesi bekleniyor. Nüfus artışı, kentleşme ve gelişmekte olan ülkelerde yaşam standartlarının yükselmesi, talepteki artışın temel nedenleri arasında gösteriliyor.

Petrolün kullanım alanı sanılandan geniş

Petrol tüketiminin önemli bir bölümü ulaşım sektöründen kaynaklansa da kullanım alanları bununla sınırlı değil. Petrol; plastik, kimyasal maddeler, sentetik elyaf ve ilaç üretiminin yanı sıra ambalaj ve çok sayıda sanayi ürününde hammadde olarak kullanılıyor.

Petrol tüketiminde ülkeler yanıltıcı olabilir

Raporda, bazı ülkelerin petrol tüketim rakamlarının sahip oldukları petrokimya tesisleri veya önemli ulaşım merkezleri nedeniyle olduğundan yüksek görünebileceği uyarısı da yapılıyor.

Singapur bunun örneklerinden biri olarak gösteriliyor. Ülkenin kişi başına petrol tüketiminin yüksek olmasının nedenleri arasında küresel deniz yakıtı ikmal merkezi ve havacılık merkezi olması bulunuyor.

Binek araçların payı yüzde 27

UBS'nin dağılımına göre binek araçlar küresel petrol talebinin yüzde 27'sini oluşturuyor. Karayolu yük taşımacılığının payı ise yüzde 18 seviyesinde bulunuyor.

Havacılık yüzde 7, deniz taşımacılığı yüzde 4, demiryolu ve su yolları ise yüzde 2'lik paya sahip. Petrokimya sektörünün küresel petrol talebindeki payı yüzde 15 olurken, diğer sanayi kullanımları yüzde 13 seviyesinde.

Yeni talebin adresi değişiyor

Petrol talebindeki artışta gelişmekte olan piyasaların daha fazla öne çıkması bekleniyor. UBS, özellikle Hindistan'ın küresel talep artışında Çin'in yerini alacağını öngörüyor.

Demografik yapı, ekonomik büyüme ve kişi başına düşük petrol tüketimi, Hindistan'ın yanı sıra Endonezya, Pakistan ve Nijerya gibi ülkelerde önemli bir talep potansiyeline işaret ediyor.

Hindistan’da kişi başı tüketim düşük

Hindistan'da kişi başına günlük petrol tüketimi yaklaşık 0,6 litre seviyesinde bulunuyor. Çin'de ise bu miktar yaklaşık 1,9 litre.

UBS'ye göre gelirlerin yükselmesi ve kentleşmenin hız kazanması, düşük kişi başına tüketime sahip ülkelerde petrol talebinin artmasına zemin hazırlayabilir.

Elektrikli araçlar talebi tamamen durdurmayacak

Elektrikli araçların yaygınlaşması ve yakıt verimliliğindeki gelişmelerin benzin ve dizel tüketimini sınırlaması bekleniyor. UBS, benzin ve dizel talebinin önümüzdeki 10 yıl içinde zirve yapacağını öngörürken, petrol talebindeki büyümenin ağırlıklı olarak karayolu taşımacılığı dışındaki alanlardan geleceğini belirtiyor. Özellikle nafta, sıvılaştırılmış petrol gazı ve etan gibi petrokimya hammaddeleri ile jet yakıtı tüketiminin artması bekleniyor.