Çimentocuları Amerika'da antidamping korkusu sardı

YAYINLAMA 14 Eylül 2026 00:00

GÜNCELLEME 14 Eylül 2026 00:08

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

MERVE YİĞİTCAN

Türkiye’nin klinker dahil yıllık 25 milyon tonluk ihracatla dünyada açık ara bir numaralı tedarikçi olduğunu belirten Şahin, sektörün ana ihracat kapısı haline gelen ABD pazarındaki risklere ve fırsatlara dikkat çekti. Türkiye’nin çimento ihracatında ABD’nin 10 yıldır stratejik bir konumda yer aldığını, yıllık 7-8 milyon tonluk hacimle de açık ara ilk sırada bulunduğunu vurgulayan Ender Şahin, Amerikalı alıcıların kalite ve lojistik nedeniyle Türkiye’yi tercih ettiğini söyledi. Şahin, "Amerikalı müşteri dünyada kaliteye en çok önem veren alıcı grubudur. Türkiye çimentosu şu anda dünyanın en kaliteli ürünü. Ayrıca büyük gemi yükleme kapasitelerine sahip liman altyapımız ABD pazarına tam uyum sağlıyor" dedi. Küresel lojistik hatlarda yaşanan krizlerin ve ‘güvenli rota’ arayışının Türkiye’nin elini güçlendirdiğini ifade eden Şahin, şunları kaydetti:

"Rakibimiz Vietnam’dan yüklenen bir gemi ABD’ye 55 günde giderken, Türkiye’den çıkan gemi 23 günde ulaşıyor. Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz’deki gerilimler nedeniyle Vietnam ve Suudi Arabistan gibi rakipler artık 'güvenli rota'da değil. Daha önce Vietnam’ına giden Amerikalı alıcılar geri dönmek istediklerini söylüyor. Ancak bu olumlu tabloya karşın ciddi bir tehdit ile karşı karşıyayız."

Özel bir lobi şirketiyle çalışılacak

ABD’deki yerel çimento üreticilerinin fiyatları artırmak amacıyla Türkiye’ye karşı antidamping davası açılması için yoğun bir çalışma yürüttüğünü açıklayan Şahin, ABD yönetiminin Çin için uyguladığı 'Section 301' kapsamına Türkiye’nin de dahil edilmek istendiğini söyledi. Sektör olarak Washington nezdinde savunma mekanizmalarını kurduklarını aktaran Şahin, tablonun ciddiyetini şu sözlerle dile getirdi:

"Biz 301 listesinin içinde değiliz ama oradaki yerel üreticiler hükümete, Türkiye’yi de bu kapsama alın, diye baskı yapıyor. Washington’daki elçiliğimizle sürekli temas halindeyiz, özel bir lobi şirketi tuttuk ve hukuksal altyapımızı hazırladık. Kötü senaryoya hazırlık yapıyoruz. Şu anda tüm dünyaya yüzde 12,5 standart vergi uygulanıyor. Eğer antidamping davası açılırsa perişan oluruz, açılmaması lazım. Heyet gelip Türkiye’nin fiyatları dump ettiği kararına vararak vergiyi yüzde 30-40 seviyelerine çıkarırsa bu piyasa koşullarında 20-30 dolar fiyat artışı yapmamız gerekir. O zaman niye alsınlar? ABD ithalata mecbur bir ülke, yeni fabrika lisansı vermiyorlar ama yerel üreticiler marjlarını korumak için bu davayı zorluyor. Aksi bir kararda en büyük pazarımızda büyük kriz yaşarız." Mısır gibi ülkelerin aksine Türk çimento sektörünün devletten hiçbir navlun veya ihracat desteği almadığına dikkat çeken Şahin, davanın açılması durumunda Türkiye'nin haksız yere suçlanacağını, Dünya Ticaret Örgütü nezdindeki tüm hukuki hakların kullanılacağını vurguladı.

Avrupa'nın karbon engeli, kontratları %20 azalttı

AB'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) kapsamında belirsizliklerin sürdüğünü belirten ÇCSİB Başkanı, Avrupa Komisyonu'nun Türkiye'ye hala akredite bir denetçi kuruluş atamadığını söyledi. Avrupalı alıcıların geriye dönük ek vergi cezalarından korktuğu için uzun vadeli sözleşme yapmaktan kaçındığını belirten Şahin, "Avrupa Komisyonu bunu tarife dışı bir engel olarak kullanıyor. Avrupalı alıcılar kendi aralarında ticarete başladı, bizden aldıkları tonajları düşürdüler. Bu belirsizlik nedeniyle Avrupa pazarında geçen yıla kıyasla yüzde 10 ila 20 arasında bir kayıp yaşadık" diye konuştu.

Deprem bölgesindeki kapasite ihracata dönüyor

İç piyasanın şu anda istenilen seviyede olmadığını, ancak buradaki daralmanın ihracatla kompanse edileceğini vurgulayan Şahin, deprem konutları projelerinin sonuna gelindiğine dikkat çekti. Bölgedeki fabrikaların Türkiye toplam kapasitesinin yüzde 20'sini oluşturduğunu belirten Şahin, "Deprem bölgesindeki fabrikalarımız son 3 yıldır tüm kapasitelerini iç piyasaya verdi. Ancak işlerin sonuna gelindi. Fabrikalarımız tekrar ihracata dönmek için bizimle iletişime geçti. Eğer bu kapasiteyi hızlıca dış pazara yönlendirmezsek rakiplerimize pazar kaptırırız" uyarısında bulundu.

İnşaat maliyetindeki payı sadece yüzde 3-4

Müteahhitlerin "Çimento fiyatları çok arttı" yönündeki eleştirilerine de yanıt veren Ender Şahin, çimento üreticilerinin maliyet baskısı altında olduğunu vurguladı. Üretimin ana girdisi olan ithal kömür fiyatlarının yılbaşından bu yana yüzde 45 artarak 80 dolardan 140 dolara çıktığını belirten Şahin, fiyat artışlarına ilişkin "Ocak ayından bu yana üretim maliyetimiz yüzde 45 artarken, biz çimento fiyatlarına sadece yüzde 10-11 artış yansıttık. Aradaki farkı doğrudan karımızdan karşıladık. Ancak bir konut projesinde betonun daire maliyetine toplam etkisi yalnızca yüzde 3 ila 4 seviyesindedir. Müteahhitlerin yakındığı konut fiyatlarındaki artışın yüzde 96'lık kısmı demir, seramik, mutfak ve ince işçilik gibi diğer kalemlerden kaynaklanıyor" diye konuştu.

Suriye ve Libya pazarında yeni ivme

ABD pazarındaki risklere karşın bölgesel pazarlarda olumlu gelişmeler yaşandığını belirten Şahin, Suriye'nin Türkiye'nin en büyük ikinci ihracat pazarı konumuna yükseldiğini söyledi. Bu yılın Ocak-Ağustos döneminde karayoluyla Suriye'ye 2 milyon ton çimento satıldığını ifade eden Şahin, "Suriye'ye giden malzeme şu an için tamirat işlerinde kullanılıyor. Bölgeye Orta Doğu'dan finansman aktarıldığı an Türk müteahhitler köprü, baraj, hastane ve konut projelerini inşa etmek üzere hazır. Finansman sorunu çözüldüğünde sadece çimento değil; demir ve seramik gibi tüm yapı malzemeleri sektörlerimiz oraya akacak" dedi. Libya pazarında da 3-4 yıllık durgunluğun ardından son 6 ayda ciddi bir hareketlenme başladığını aktaran Şahin, Türk müteahhitlerin ülkeye dönmesiyle birlikte çimento ve inşaat malzemesi siparişlerinin yeniden Türkiye'ye kaydığını bildirdi.