Ekonomist Bayram’dan faiz mesajı | Altın için kritik uyarı: Dolar endeksine dikkat!

Buse Güngör | CNNTurk.com Muhabiri

buse.gungor@cnnturk.com.tr

TÜİK verilerine göre ağustos ayında yatırımcısına en fazla kazandıran yatırım aracı külçe altın oldu. Ekonomist Muhammet Bayram, enflasyonun üzerinde yaklaşık yüzde 10’luk bir performans gösteren altının uzun vadede güvenilirliğini koruduğunu belirtti. Bayram ayrıca mevduat faizi, devlet iç borçlanma senetleri ve Borsa İstanbul’a ilişkin değerlendirmelerde bulunarak Merkez Bankası’nın faiz kararı ve ABD enflasyon verilerinin piyasalar açısından kritik olduğunu söyledi. Bayram, yıl sonuna doğru faiz indirimi beklediğini ifade etti.

Türkiye İstatistik Kurumu, ağustos ayında en çok kazandıran yatırım araçlarını açıkladı. Verilere göre geçen ay yatırımcısına en çok külçe altın kazandırdı.

KÜLÇE ALTINDA YÜZDE 10’A YAKLAŞAN PERFORMANS

Ekonomist Muhammet Bayram, ağustos ayındaki performansı enflasyon üzerinden değerlendirdi.

Bayram, “TÜFE'den sonra, yani enflasyondan sonra artık net kazancımız. Yani biz biliyorsunuz, bir üründe al-satta para kazandık dememiz için enflasyondan daha fazla kazanmamız gerekiyor. Şimdi baktığımızda ağustos ayı performansında aylık enflasyon 1,84'tü. 1,84'ün üzerine külçe altın yüzde 7,93 kazandırmış. Yani aslına bakarsanız yüzde 10'luk bir performans var külçe altında.” dedi.

Bayram, altının yüksek seviyelerde olmasına rağmen yatırımcıların alım yapmaya devam ettiğini belirtti.

“ALTIN GÜVENİLİR PARA BİRİMİ”

Altın yatırımının uzun vadede önemini koruduğunu ifade eden Bayram, şöyle konuştu:

“Yine de altında diyoruz baktığınızda. Ne kadar üstse bile yatırımcıyı, küçük küçük de alan, toplanan kişiler de var. Altın sertifikası olsun, bankadan gram altın olsun. Yüksekteyken de düşükteyken de alan çok. Aslında yatırım böyle olmalı altında. Yine de altın kazandırmış.”

Bayram, Rusya’nın varlıklarına Avrupa Birliği ve ABD tarafından el konulmasından sonra dünyada güvenilir para birimi tartışmasının yaşandığını belirterek, altının önemine dikkat çekti:

“Çünkü Rusya'nın varlıkları Avrupa Birliği tarafından ve ABD tarafında el konulduğundan beri dünyada güvenilir bir para birimi yok. Şu anda güvenilir, yine altın. Güvenli liman ayrı mesele. Ama güvenilir para birimi aslında altın.”

DEVLETLERİN ALTIN ALIMI SÜRÜYOR

Bayram, bazı ülkelerin rezervlerini İngiltere’ye taşımasına da dikkat çekti:

“Hollanda biliyorsunuz, ABD'deki rezervlerini Londra'ya taşıdı, İngiltere'ye. Yine aynı şekilde Almanya taşıdı İngiltere'ye. Bunların tamamı aslında devletlerin de altın almaya devam edeceğinin göstergesi.”

ALTINDA DOLAR ENDEKSİNE DİKKAT

Bayram, altın fiyatlarının seyrinde dolar endeksinin önemli bir gösterge olduğunu söyledi:

“Şu anda dolar endeksi 100'ü geçiyor mu, geçmiyor mu? Dolar endeksi 100'ün altındaysa, ki bakın dünkü hareket altındaki artış, 4.400 destek noktasındaki artış aslında. 4.400 destek noktasını aşarsa altın yukarı dönünce artmaya devam eder.”

Bayram, dolar endeksinin yanı sıra euro-dolar paritesinin de takip edilmesi gerektiğini belirterek, “Euro değer kazandıkça, yani dolar değer kaybettikçe altın yine artmaya devam edecek.” dedi.

MEVDUAT FAİZİ VE BORÇLANMA SENETLERİ DE GÜNDEMDE

Külçe altının ardından mevduat faizi de yatırım araçları arasında öne çıktı. Bayram, vatandaşların yatırım tercihinde devlet iç borçlanma senetleri ile mevduat faizlerine dikkat etmesi gerektiğini söyledi. Mevduat faizlerinin yüksek seyrettiğini belirten Bayram, Merkez Bankası’nın fonlama faizini düşürmesinin ardından bankaların mevduat faizlerini de aşağı çektiğini ifade etti.

Bayram, “40'tan 37'ye değil, 37'nin aşağısına, 35'ten 34'lere indirdi mevduat faizini.” dedi. Buna karşılık ihtiyaç ve tüketici kredilerindeki faizlerin aynı hızda gerilemediğini belirten Bayram, kredi faizlerinin hâlâ yüzde 45'lerde olduğunu söyledi.

DEVLET İÇ BORÇLANMA SENETLERİ ÖNE ÇIKIYOR

Bayram, devlet iç borçlanma senetlerinde uygulanan yüzde 10'luk stopajın getiriyi etkilediğini ancak tahvil kupon ödemeleri ve net kâr marjının mevduat faizinin önüne geçebildiğini belirtti ve “Devlet iç borçlanma senetlerinin 6 ayda bir tahvil kupon ödemesi ve yüzde 39'luk net kâr marjı aslında burada mevduat faizinin önüne geçiyor.” ifadelerini kullandı.

BORSA İSTANBUL’DA FAİZ KARARI BEKLENTİSİ

Türk yatırımcısının yakından takip ettiği Borsa İstanbul’un ise kazandıran yatırım araçları sıralamasında geride kaldığını belirten Bayram, faizler düşmeden Borsa İstanbul’da güçlü bir yükseliş beklemediğini söyledi. Ancak son günlerde borsada dikkat çeken hareketler yaşandığını belirten Bayram, bir aracı kurum tarafından 18 milyar liralık alım yapıldığını ve özellikle bankacılık hisselerinde ciddi artışlar görüldüğünü ifade etti.

“MERKEZ BANKASI FAİZİ SABİT BIRAKACAK”

Merkez Bankası’nın faiz kararına ilişkin beklentisini de paylaşan Bayram, faiz indirimi beklemediğini ancak faizin sabit tutulacağını düşündüğünü söyledi.

Bayram, “Faiz artırırsa artık bütün dengeler altüst olur diyebiliriz. Çünkü Orta Vadeli Program'da faizin yüksek kalmasıyla tutan bir şey olmadı, enflasyon noktasında. Bizim hedefimiz, bu faizler inecek ki o hedefler tutacak.” dedi.

Bayram, yıl sonuna kadar faiz indirimi beklediğini belirterek, “Ekim ve kasım aylarında, yani sene sonu gelmeden en az bir 250 baz puanlık bir indirimin kapısını aralayacağını düşünüyorum.” ifadelerini kullandı.

MORGAN STANLEY’DEN FAİZ İNDİRİMİ BEKLENTİSİ

Morgan Stanley’nin Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası için yıl sonu faiz beklentisine de değinen Bayram, kurumun 200 baz puanlık faiz indirimi öngördüğünü söyledi. Bayram, kendi yıl sonu dolar tahminlerinin 50-51 lira civarında olduğunu, Morgan Stanley’nin ise yaklaşık 56 lira seviyesinde bir tahmin ortaya koyduğunu belirtti.

Diğer yatırım kuruluşlarında da faiz indirimi beklentisinin bulunduğunu söyleyen Bayram, sanayide ciddi bir daralma yaşandığını ve faiz indiriminin ekonomik faaliyet açısından önem taşıdığını ifade etti.

FAİZ İNERSE ALTIN VE BORSA NASIL ETKİLENİR?

Faiz indiriminin yatırım araçlarına olası etkisini de değerlendiren Bayram, Türkiye’de faizlerin gerilemesinin altın fiyatlarını bir miktar artırabileceğini, ancak en önemli etkinin Borsa İstanbul’da görülebileceğini söyledi ve “Faize inmesi borsayı artıracak en başta.” diyen Bayram, faiz indirimiyle birlikte devlet iç borçlanma senetleri ve mevduat faizlerinde de gerileme yaşanacağını belirtti.

BANKALARA “FAİZ İNDİRİMİ” ÇAĞRISI

Bayram, Merkez Bankası’nın faiz indirimlerinin kredi faizlerine aynı hızda yansımamasına da tepki gösterdi:

“Burada BDDK'ya çağrımız, bu faize iner inmez bankalara. Tabii burada başı çeken aslında bizim devlet bankalarımız. Devlet bankalarımız bunu hemen indirmeli.” ifadelerini kullandı.

Özellikle otomotiv sektöründe ciddi sıkıntılar yaşandığını belirten Bayram, üretimde ve ikinci el otomobil satışlarında gerileme olduğunu söyledi.

BORSA FAİZ İNDİRİMİNİ ŞİMDİDEN FİYATLIYOR

Bayram, Borsa İstanbul’un 14 bin 400 seviyesinin üzerine çıkmasını da yaklaşan faiz kararına ilişkin beklentilerin fiyatlanması olarak değerlendirdi:

“Piyasa yarını satın aldı bugünden. Merkez Bankası her ne kadar bugün olmasa bile yarın faiz indireceğim diyecektir. Borsa İstanbul bence dünden beri bunu fiyatlıyor.” dedi.

ABD’DEN GELECEK ENFLASYON VERİSİ KRİTİK

Hafta sonuna girerken küresel piyasalarda da önemli gelişmeler yaşanacağını belirten Bayram, Avrupa Merkez Bankası’nın faiz kararının ve ABD’den gelecek enflasyon verilerinin takip edilmesi gerektiğini söyledi.

Özellikle ABD’de açıklanacak tüketici harcama endekslerinin altın açısından önemli olduğunu belirten Bayram, verilerin yüksek ya da düşük gelmesinin faiz beklentilerini ve dolayısıyla altın fiyatlarını etkileyebileceğini ifade etti.

İRAN-ABD GERİLİMİ PİYASALARI NASIL ETKİLEYECEK?

İran ile ABD arasındaki çatışmaların yeniden şiddetlenmesine de değinen Bayram, özellikle petrol tankerlerinin vurulmasının piyasalara etkisine dikkat çekti.

Kısa vadeli yatırım konusunda ise temkinli olunması gerektiğini belirten Bayram, mevduat faizinin değerlendirilebileceğini ancak kısa vadede altın alımını tavsiye etmediğini söyledi.

Bayram, “Çünkü altında her zaman altın ama kısa vade yatırımı için altın tavsiye edemiyoruz. Trump bu. Ne diyeceği belli olmaz.” ifadelerini kullandı.

“HAFTA SONU İÇİN TEMKİNLİ OLMAK GEREKİYOR”

Altın alım-satımında özellikle hafta sonları makas aralığının yüksek olabildiğini belirten Bayram, yatırımcıların cuma gününü beklemesi gerektiğini söyledi.

ABD’den gelecek enflasyon verisinin cuma günü açıklanacağını hatırlatan Bayram, işlem yapacak yatırımcıların verinin açıklanacağı saatlere dikkat etmesi gerektiğini ifade etti.

İran-ABD gerilimi, ABD tahvil faizleri ve küresel piyasalardaki belirsizliğe de dikkat çeken Bayram, sözlerini şöyle tamamladı:

“Ortalık karışık. Yani tahvil fiyatları, faizler hâlâ yükseliyor. 2 trilyon doları boşa yaktılar. 2 trilyon dolarlık bir geri alım programı açıkladı ABD. Tahvil faizlerini geri indirdi 5,30'larda ama şimdi yine 5,20'ler seviyesinde. Hani bir işe yaramadı.”

Bayram, mevcut tablo nedeniyle risk almak isteyen yatırımcıların dikkatli olması gerektiğini belirterek, “Böyle bir ortamda riski seven, heyecanı seven, hafta sonu rahat geçmesin isteyen risk alabilir.” dedi.