3 Eylül 2026, Perşembe · 09:50 Piyasalar Kapalı
borsapanel.com Borsanın nabzı, tek panelde.
Abone Ol

Fransa'da yeni gönüllü askerlik sistemi: "Vatan savunması" yine yoksullara mı kalacak?

Fransa, yeni gönüllü ulusal hizmet programı "Service Nationa"i 31 Ağustos 2026 itibarıyla uygulamaya koydu. Program, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron tarafından Kasım 2025'te açıklanmıştı. Gönüllü ve tamamen askeri amaçlara…

Program, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron tarafından Kasım 2025'te açıklanmıştı.

Gönüllü ve tamamen askeri amaçlara hizmet edecek programın ilk grubunda yaklaşık 3 bin genç bulunuyor.

10 ay boyunca askeri statüde görev yapacak 18-25 yaş aralığındaki gönüllüler, ilk bir ay temel askeri eğitimden geçtikten sonra kara, hava ve deniz kuvvetlerindeki birliklerde görev alacaklar.

Karşılığında ise ayda en az 800 euro brüt ödeme, barınma, yemek, üniforma ve diğer askeri ekipman sağlanacak.


SNU sisteminin yerini aldı

Program, Macron'un 2019'da başlattığı ancak hedeflerini gerçekleştiremediği Service national universel (SNU) sisteminin yerini alıyor. Bu ‘yerini alma' durumu ise bir devamlılığı değil, yeniden organizasyon anlamına geliyor.

Yeni sistemin SNU'dan en önemli farkı ise, gönüllülük sisteminin artık Eğitim Bakanlığı eksenli bir vatandaşlık programı değil, doğrudan Savunma Bakanlığı tarafından yönetilen ve gerçek askeri personel statüsü veren bir modele dönüşmüş olması.

Burada önemli bir ayrıntı daha var. Fransa lideri, Kasım 2025'te 2035 için 50 bin gönüllü hedefinden söz etmişti. Ancak 2026 başından itibaren Savunma Bakanlığı'nın kullandığı operasyonel hedef 42 bin 500 kişi.

Fransız parlamento belgeleri de, 42 bin 500 rakamının mevcut "Service militaire volontaire" ve "Service militaire adapté" gibi diğer sistemlerle birlikte daha geniş 50 binlik hedefle bağlantılı olduğunu gösteriyor.


SNU neden başarılı olmadı?

Yeni askeri gönüllülük programını anlamak için önce Macron'un eski projesinin neden çöktüğüne bakmak gerekiyor.

SNU, 2019'da 15-17 yaş arası gençleri bir araya getirerek toplumsal kaynaşmayı, vatandaşlık bilincini ve milli dayanışmayı güçlendirmek amacıyla başlatılmıştı. Programın yaklaşık iki haftalık "uyum ve dayanışma" kampı, "genel yarar" için bir görev ve daha sonra gönüllülük temelinde sürdürülen bir angajman döneminden oluşan üç aşaması vardı.

Ancak Fransız Sayıştayı 2024'te yayımladığı raporda SNU'nun hedeflerinin "belirsiz" olduğunu, sosyal karışım ve gençlerin toplumsal katılımı konusunda amaçlarına ulaşamadığını ve özellikle finansman ile lojistik planlamada ciddi sorunlar bulunduğunu açıklamıştı.

Meselenin bir diğer kritik kısmı ise para. Sayıştay'a göre 2024 bütçesinde SNU için 160 milyon euro ayrılmıştı. Ancak sistemin yaklaşık 850 bin kişilik bir yaş grubuna yayılması halinde hükümetin yaptığı 2 milyar euroluk maliyet hesabı yeterli olmayacaktı.

Sayıştay, yaygınlaştırılmış sistemin yıllık gerçek maliyetinin 3,5 ila 5 milyar euro seviyesine çıkabileceği uyarısında bulundu. Yani Sayıştay, paranın yetmeyeceğini baştan tespit etmişti.

Nihayetinde Fransız hükümeti, Eylül 2025'te SNU'nun 1 Ocak 2026 itibarıyla tasfiye edilmesini kararlaştırdı. Bunun yerine ‘vatandaşlık angajmanı' niteliğinde daha sınırlı mekanizmalar bırakılırken, askeri boyut tamamen yeni Service national sistemine taşındı.

Bir diğer deyişle bu sistem, yalnızca yeni bir askerlik programı değil; aynı zamanda Macron'un önceki gençlik politikasının başarısızlığının ardından yaptığı stratejik bir revizyon.


Yeni sistem eskisinden ne kadar farklı?

Yeni Service National'ın temel özelliği, gönüllülerin askeri statüye sahip olması. İlk eğitim döneminden sonra gençler birliklere dağıtılıyor ve profesyonel askerlerle birlikte görev yapıyor.

Savunma Bakanlığı'na göre 2026'daki 3 bin kişilik ilk grubun yaklaşık yüzde 80'inin 18-19 yaş grubunda olması hedefleniyor.

Diğer yüzde 20'lik bölüm ise mühendislik, veri analizi, sağlık, siber alanlar veya başka uzmanlıklar üzerinden 25 yaşına kadar seçilebilecek. Bazı yüksek eğitimli gönüllüler Fransız ordusunda subay adayı veya stajyer subaya eşdeğer "aspirant" rütbesine kadar çıkabilecek.

Yeni programın görev alanı ise oldukça geniş. Gençlerin yalnızca piyade olarak değil; Savunma Bakanlığı; lojistik, restoran hizmetleri, idari görevler, altyapı, bakım, siber savunma, drone kullanımı ve teknik uzmanlıklar dahil çok sayıda alanda kullanılması öngörüyor.

Örneğin Deniz Kuvvetleri, bazı gönüllülerin gemilerde görev yapabileceğini, deniz gözetleme ve semafor sistemlerinde çalışabileceğini şimdiden açıkladı.


Gençler Ukrayna'ya mı gönderilecek?

Programa dair en çok sorulan sorulardan biri bu. Zira Kasım 2025'te Genelkurmay Başkanı General Fabien Mandon'ın Fransa'nın Rusya karşısında ağır bir çatışmaya hazırlıklı olması ve ülkenin ‘çocuklarını kaybetmeyi kabul etmesi' gerektiğini söylemesi, ülke gündeminde bomba etkisi yaratmıştı.

Macron ise, yeni hizmet programını açıklarken gönüllülerin yalnızca Fransa'nın ulusal topraklarında görev yapacağını, yani metropol Fransa ve denizaşırı bölgelerde bulunacağını, yurt dışı operasyonlarına katılmayacaklarını vurguladı.

Yani yeni gönüllüler için ufukta bir Ukrayna görevi şimilik görünmüyor. Ancak bu durum "hukuken" değişebilir. Programın stratejik amacı, eğitimden geçirilmiş gençlerden bir askeri insan kaynağı ve rezerv havuzu oluşturmak.

Bu havuzun, büyük bir kriz halinde genel mobilizasyona dahil edilmesinin önünde ise herhangi bir hukuki engel bulunmuyor.


Başvurular ne durumda?

Fransız Senatosu'na aktarılan verilere göre 7 binden fazla genç Service national hakkında bilgi almak veya aday olmak için askeri personelle temasa geçti. Bunların binden fazlası seçildi, yaklaşık 4 bin kişi ise değerlendirme ve mülakat aşamasında. Kara Kuvvetleri bin 800 kontenjan için yaklaşık 2 bin 400 başvuru aldı.

Tablo kara güçleri için parlak görünse de, durum bütün kuvvetler için aynı değil.

Özellikle Deniz Kuvvetleri'nde başvuranların yüzde 56'sının 20-25 yaş aralığında olması, programın esas hedef kitlesi olarak belirlenen 18-19 yaş grubunun programa pek de ilgi göstermediğini gösteriyor.

Kara Kuvvetleri'nde ise başvuranların yaklaşık yüzde 90'ı doğrudan savaş birliklerinde görev yapmak istediğini belirtti. Bu da gençlerin programa askeri tecrübe yaşama isteğiyle de başvurduğunun göstergesi.


Fransız siyaseti ne diyor?

Program Fransa siyasetinde de tartışmalara yol açtı. Fransız aşırı sağ partisi Ulusal Birlik'in (Rassemblement National - RN) tanınan ismi Sebastien Chenu, projeyi "genel olarak doğru yönde bir girişim" olarak tanımlasa da, Macron'un önceki SNU projesinin başarısızlığını sert biçimde eleştirdi.

Bu arada RN, halihazırda üç aylık zorunlu, eğitim ve meslek açısından değer taşıyan bir ulusal hizmet sistemi savunuyor. Yani itirazları programın askeri niteliğinden çok, gönüllü ve sınırlı olmasına yönelik.

Soldaki Boyun Eğmeyen Fransa (La France insoumise - LFI) ise, Macron'un projesine karşı çıktıklarını ve bunun yerine iklim değişikliği, toplumsal hizmetler ve kamusal ihtiyaçları da kapsayacak zorunlu bir "vatandaşlık hizmeti" önerdiklerini açıkladı.


Dikkat çekici anket sonuçları

Programa dair anket sonuçları da, en az siyasi tartışmalar kadar dikkat çekici.

Kasım 2025'te RTL için yapılan Ipsos BVA araştırmasında Fransızların yüzde 62'si gönüllü askeri hizmet fikrini destekledi, yüzde 25'i karşı çıktı.

Ancak gençlerde tablo tamamen farklı.

Gönüllüllük sisteminin odağında bulunan 18-24 yaş grubunda destek yüzde 43, karşıtlık ise yüzde 44 çıktı.


Gençlerin kaderi ne olacak?

Yeni programın en dikkat çekici özelliklerinden bir diğeri ise ücretler. Programa katılan gençler, ücretsiz barınma ve yemek hizmeti alacak, askeri teçhizatları karşılanacak ve ulusal demiryollarında yüzde 75 indirim sağlayan askeri karta sahip olacak.

Ayrıca, 10 aylık hizmet süresi boyunca 21 gün izin hakkı da bulunuyor. Ancak, programın özellikle bu kısmı, çeşitli soru işaretlerini de beraberinde getiriyor.

Söz konusu "ulusal hizmet" özetle gençler için aynı zamanda aylık 800 euro karşılığında "eğitim/öğrenim yılı arası" anlamına geliyor.

Özellikle lise son sınıf öğrencileri açısından sistem, bir tür ücretli eğitim/ara verme yılı olarak tasarlanıyor. Gençler hizmet nedeniyle üniversiteye giriş haklarını kaybetmeyecek; Parcoursup tercihleri korunacak ve hizmet "césure" olarak tanımlanan bir eğitim arasına denk getirilebilecek.

Ancak, Fransa'da programa şüpheyle bakanların temel görüşü, böyle bir seçeneği ancak ekonomik açıdan en kırılgan durumdaki gençlerin kullanacağı yönünde. Yani programın eğitimsiz ve toplumun gelir düzeyi en düşük kesiminden gençlerden oluşması bekleniyor.

10 aylık hizmetin ardından gençlerin önünde üç ana yol bulunuyor: Eğitimine devam etmek, sivil çalışma hayatına geçmek veya askeri kariyer sürdürmek.

Ancak dördüncü ve stratejik bir yol daha var: Rezerv havuzuna katılmak.

Hükümet, bu gençlerin önemli bir bölümünün daha sonra operasyonel rezerv sistemine dahil olmasını istiyor. Böylece 10 aylık hizmet yalnızca geçici bir gençlik programı değil, uzun vadeli bir askeri insan kaynağı yatırımı haline geliyor.

Hükümet yetkilileri de, Senato görüşmelerinde gençlerin 10 ayın sonunda 5 yıllık bir rezerv mekanizmasına bağlanabileceğini açıkça ifade etti.

Bir diğer deyişle program, "ulusal hizmet" anlayışını gençlerin güvencesiz ve geleceksiz kesimlerine dayatıyor. Böyle bir sistemin ne kadar gönüllü bulabileceği ise, Fransız siyasetinin üst sıralarında yer alan bir diğer tartışma konusu.

Kaynaklar:

https://www.rtl.fr/actu/international/un-engagement-militaire-pour-3-000-jeunes-ce-qui-attend-les-recrues-du-nouveau-service-national-a-partir-de-lundi-7900666422
https://www.leparisien.fr/defense/le-general-schill-presente-le-service-national-ce-nest-pas-une-premiere-marche-vers-une-conscription-generalisee-07-05-2026-NSBGAKCAE5AGHCBJPH7VGMQXUY.php
https://www.lemonde.fr/politique/article/2025/11/27/l-integralite-du-discours-d-emmanuel-macron-sur-le-service-national-militaire_6655077_823448.html
https://www.ccomptes.fr/sites/default/files/2024-09/20240913-SNU.pdf
https://www.lemonde.fr/societe/article/2025/09/19/service-national-universel-le-gouvernement-evoque-la-mise-en-extinction-d-un-dispositif-a-la-generalisation-impossible_6641899_3224.html
https://www.lemonde.fr/international/article/2026/01/12/un-service-national-militaire-et-volontaire-ce-qu-il-faut-retenir-de-la-conference-de-presse-de-la-ministre-catherine-vautrin-et-du-general-fabien-mandon_6661487_3210.html
https://www.defense.gouv.fr/commissariat/actualites/service-national-servir-apprendre-agir-domaine-du-soutien-aux-forces-armees
https://www.senat.fr/seances/s202512/s20251211/s20251211004.html
https://www.rtl.fr/actu/politique/notre-nation-sera-forte-si-notre-jeunesse-est-unie-emmanuel-macron-officialise-la-creation-d-un-service-national-purement-militaire-7900571604

*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.

© The Independentturkish

Hakkında daha ayrıntılı: fransavatan savunması

DAHA FAZLA HABER OKU

TÜRKİYE'DEN SESLER

Gürsel Tokmakoğlu Şangay İşbirliği Örgütü Zirvesi ve gerçekçilik

TÜRKİYE'DEN SESLER

Celal Fırat Tarihi cımbızlamanın hafifliği

PODCAST

TÜRKİYE'DEN SESLER

Umut Berhan Şen Kanada dosyası (II) Kendi coğrafyanda kiracı olmak: Savunma zafiyeti ve refah krizi

TÜRKİYE'DEN SESLER

Ömer Kayır Kutsalın gölgesinde çözülen aidiyet: Biçimsel dindarlık, ahlaki kriz ve reaksiyoner sekülerleşme

İlgili Haberler
Makroekonomi "İran'dan düzenlenen saldırılara karşı hava savunma sistemlerimiz devreye girdi" Ekonomist · 26 dk önce Borsa Beşiktaş'tan gece yarısı transfer açıklaması: Ümit Akdağ'ı kadrosuna kattı Ekonomim · 1 saat önce Borsa Tahvil piyasasında savaş alarmı! Borçlanma maliyetleri artıyor Finans Gündem (ing) · 1 saat önce Borsa Savaş küresel ekonomide paranın maliyetini artırıyor Foreks · 3 saat önce Makroekonomi Savunmaya SAHA damgası Yeni Şafak Ekonomi · 5 saat önce

Yorumlar (0)

Giriş yaparak yorum yazabilirsin.

İlk yorumu sen yaz.