Dolar zayıfladı, altın güç kazandı! Çin altın toplamaya başladı: Bir planı mı var?

Buse Güngör | CNNTurk.com Muhabiri buse.gungor@cnnturk.com.tr

Temmuz sonunda 4 bin doların altına gerileyen ons altın, ağustosta sert bir dönüş yaptı. Ons fiyatı 4 bin 600 doların üzerine çıkarken, gram altın da 7 bin 200 liraya yaklaştı. Zayıflayan dolar ve Çin başta olmak üzere merkez bankalarından gelen güçlü alımlar, altındaki yükselişi destekledi. Piyasalarda şimdi ise altının yeni bir rekor kırıp kırmayacağı ve yükselişin ne kadar süreceği konuşuluyor.

DOLAR ZAYIFLADI, ALTIN GÜÇ KAZANDI

Çin altın mı topluyor, fiyatlar daha da artacak mı? Çin'in bir planı mı var?

İstanbul Aydın Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Elif Kaya, Çin'in altın alımlarının doğrudan dolara karşı bir hamle olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirtti. Kaya, sürecin özellikle 2022'de Rusya'ya uygulanan yaptırımlarla birlikte farklı bir boyut kazandığını ifade etti. Kaya, Rusya'ya yönelik yaptırımların özellikle dolar sisteminden ve SWIFT'ten dışlanma şeklinde başlamasının, başta Çin olmak üzere birçok ülkeyi mevcut finansal sistemi yeniden değerlendirmeye yönelttiğini söyledi.

RUSYA'YA UYGULANAN YAPTIRIMLAR DENGELERİ DEĞİŞTİRDİ

Dr. Elif Kaya, daha önce İran'a uygulanan yaptırımların Rusya'ya yönelik yaptırımlarla birlikte farklı bir etki oluşturduğuna dikkat çekti. Kaya, “Trump'ın ya da ABD'nin bu tarz agresif davranışları aslında bütün ülkeleri durup düşünmeye sevk etti” değerlendirmesinde bulundu. Bu süreçte Çin dahil dünyanın birçok gelişmekte olan büyük ekonomisinin altın alımlarını sürdürdüğünü belirten Kaya, Çin, Polonya, Türkiye ve Hindistan merkez bankalarının büyük miktarlarda altın alımı gerçekleştirdiğini ifade etti.

“DOLARIN GÜVENİLİRLİĞİ SORGULANMAYA BAŞLANDI”

Merkez bankalarının neden altın aldığına da değinen Kaya, bunun en önemli nedenlerinden birinin dolara yönelik güvenilirlik tartışmaları olduğunu söyledi.

Kaya, altının diğer varlıklardan farklı olarak ülkelerin müdahale edemeyeceği bir varlık olduğuna dikkat çekerek şöyle konuştu:

“Altını hiçbir şekilde başka bir ülkenin manipüle edemeyeceği tek varlık olarak sayabiliriz. Altın üzerinde, istediğiniz kadar güçlü olun, dondurma yetkiniz ve etkiniz yok.”

Kaya'ya göre altın, ABD'nin doğrudan müdahale edemeyeceği alanlardan biri olarak öne çıkıyor.

REZERV PARA ALTERNATİFLERİ SINIRLI

Diğer likit varlıklara bakıldığında ise farklı ülkelerin kendi para birimleri üzerinde belirli etkileri bulunduğunu belirten Kaya, dünyada rezerv para olarak kullanılan para birimlerinin sayısının sınırlı olduğuna işaret etti. Kaya, rezerv para olarak kullanılan para birimlerinin önemli bölümünün Batılı sistem içerisinde ortaya çıktığını, yuan ve yenin ise Asya'dan gelen önemli para birimleri olduğunu söyledi. Ancak Çin'in yükselişi ve gelecekte nasıl bir ekonomik konuma evrileceğine ilişkin belirsizlikler nedeniyle yuanın henüz yaygın bir rezerv para alternatifi olarak kullanılmadığını ifade etti.

“DOLAR DÜŞÜYOR, YERİNE NEYİ KOYACAĞIMIZI BİLMİYORUZ”

Kaya, mevcut tabloda ülkelerin karşı karşıya kaldığı temel sorunun, doların ağırlığının azalması durumunda yerine hangi varlığın konulacağı olduğunu belirtti.

Bu noktada altının öne çıktığını ifade eden Kaya, şöyle konuştu:

“Dolar düşüyor, yerine neyi koyacağımızı bilmiyoruz. O yüzden hepimizin çok hâkim olduğu ve yıllardır, bin yıllardır yatırım yaptığımız ve güvendiğimiz, fiziksel olarak da elimizde tuttuğumuzda hiçbir kayıp yaşamadığımız, dünyanın her yerinde geçerli olan varlık olan altına yöneliyoruz.”

MERKEZ BANKALARININ ALTIN REZERVLERİ ARTIYOR

Merkez bankalarının rezervlerinde altının payını artırmasının da önemli bir sinyal olduğunu belirten Kaya, bu durumun dolar merkezli sistemden çıkış eğiliminin güçlendiğini gösterdiğini söyledi. Kaya, merkez bankalarının altın alımlarının devam etmesinin altındaki yükselişi destekleyen önemli unsurlardan biri olduğunu vurguladı.

“EKONOMİ SİLAH OLARAK KULLANILIYOR”

Ekonomik savaşın geldiği noktaya da değinen Dr. Elif Kaya, savaşların artık yalnızca askeri yöntemlerle yürütülmediğini, ekonominin de uzun süredir bir silah olarak kullanıldığını ifade etti.

Kaya, bu durumun ülkeleri rezervlerini çeşitlendirmeye ve altın alımlarını artırmaya ittiğini belirterek sözlerini şöyle tamamladı:

“Savaşın boyut değiştirmesi, ekonominin uzun süredir zaten silah olarak kullanılması da aslında bu ülkeleri bu alımlara itti ve devamı da gelecektir.”